“Grave dancer” koopt goud

Voeg de naam “Sam Zell” maar toe aan de groeiende lijst van miljardairs die goud kopen.

Zell liet zich gisteren tijdens een interview met Bloomberg ontvallen dat hij voor het eerst in zijn leven goud koopt.

“Het is een goede hedge”, geeft hij mee.

De interviewer is niet alert genoeg om te vragen tegen wat hij dan precies bescherming zoekt, maar het lijkt me niet onwaarschijnlijk dat Zell zich bewust is van het eindspel.

Zell is goed voor een vermogen van $5,5 miljard en staat bekend als een slimme value investor.

Zijn bijnaam is de “grave dancer” omdat hij fortuin maakte met investeringen in bedrijven met een bijna-doodervaring.

En deze jongen koopt vandaag dus goud.

“Als een hedge”.

Maar ook omdat hij er zeer veel waarde in ziet.

Hij merkt op dat er bijna geen nieuw kapitaal meer in de sector wordt geïnvesteerd en dat de beschikbare cash vooral wordt gebruikt om concurrenten op te kopen.

“Simpel vraag en aanbod”, aldus Zell.

“Het aanbod krimpt en dat zal een positieve impact hebben op de prijs”

Zell had beter ook eens in de richting van zilver gekeken, want alles wat hij zegt, geldt daar dubbel en dik.

De zilverprijs is momenteel zo laag dat er amper nog zilvermijnen te vinden zijn.

Het aanbod droogt hier zienderogen op en van vers kapitaal voor exploratie is er al helemaal geen sprake.Zilver presteerde sterk de afgelopen weken maar de goud/zilver ratio blijft met 83 torenhoog.

Voor één ounce goud, krijg je nog momenteel 83 ounces goud. In het verleden bleek een ratio boven de 80 steeds te wijzen op goedkope zilverprijzen.

Miljardairs zoals Zell hebben eigenlijk niet de mogelijkheid om te beleggen in zilver. Buffett probeerde het 20 jaar geleden al eens en verstoorde meteen heel de markt met zijn aankopen.

De zilvermarkt is bijzonder klein van omvang. Misschien wel te klein voor miljardairs.

Ook dat zegt misschien iets over de prijs?

Gelukkig is de markt niet te klein voor beleggers zoals ons.

Ik had nooit gedacht dat we zoveel tijd zouden hebben om zilver te accumuleren voor de grote run-up, maar dat is precies waar we nu staan.

Ik accumuleer al 10 jaar zilver en ik ga daar aan deze prijzen rustig mee door.

Zilver stapelen kan hier

 

Trump houdt van risico’s

De “shutdown” is een feit in de VS.

Trump wil namelijk dat de bouw van zijn fameuze muur gefinancierd wordt en de democraten zetten met veel plezier een streep door die plannen.

Het gevolg is dat een groot aantal overheidsdiensten zonder centen komen te zitten en dat heeft een impact op ongeveer 800.000 ambtenaren die niet meer betaald kunnen worden.

“Geen probleem” zegt Trump, dat zijn toch overwegend kiezers van de democraten.

Het is natuurijk één groot politiek spel. Wie kijkt er nog op van zo’n shutdown? We hebben het immers al vaker gezien.

De markt hecht er voorlopig weinig belang aan en gaat ervan uit dat het allemaal van korte duur zal zijn.

Laat het ons maar hopen, want het Witte Huis becijferde dat twee weken shutdown 0,1% van het BNP haalt.

Als je een rationele president hebt, kan je inderdaad verwachten dat er vroeg of laat water bij de wijn wordt gedaan en het allemaal wel goedkomt.

Maar we hebben te maken met Trump die grote risico’s neemt met zijn onderhandelingstechnieken.

Dat levert soms mooie resultaten op, kijk maar naar Noord-Korea.

Maar het kwartje kan ook ééns naar de andere kant vallen, en dan?

Zeker omdat de democraten er alles aan zullen doen om Trump een voetje te lichten.

Waarom zouden zij toegeven hierin? Vanuit hun kant bekeken, kan Trump alleen maar verliezen.

En eigenlijk kunnen we dezelfde bedenkingen maken voor de onderhandelingen met China. Ook hier neemt Trump grote risico’s.

Als het handelsakkoord niet in de juiste richting evolueert, zal Trump de inzet verder opdrijven waardoor een complete handelsoorlog onafwendbaar lijkt.

Wees maar zeker dat beleggers momenteel op de toppen van hun tenen lopen en hun vinger op de verkoopknop houden als het hier fout afloopt.

Eindspel
 

x10 tot x100

De locals moet je niet vertellen dat er massa’s goud aanwezig is in de Pilbara. 

Zij halen er, gewapend met een metaaldetector, al decennia lang goud uit de grond. 

Exploratiebedrijven die er actief zijn, vinden overal goud. 

Opmerkelijk voor een gebied van 600km op 300km… 

Ik ben dan ook nooit echt bezorgd geweest over de vraag of er goud is, maar wel of dat goud economisch te mijnen valt.

En het antwoord op die laatste vraag, is vorige week een heel stuk zekerder geworden! 

Het is belangrijk om je voor ogen te houden dat Novo Resources (ticker NVO) met een onconventionele deposit werkt. 

Waar er bij de meeste mijnen sprake is van fijn goud, ontdekt Novo Resources overwegend grof goud in de vorm van platte meloenzaden. 

Dat grof goud vraagt dan ook om een onconventionele benadering. 

Eerst en vooral kan je niet zomaar met een boor aan exploratie doen. Dit kan enkel via bulk sampling

De resultaten van die bulk samples zijn wat minder betrouwbaar waardoor je veel meer samples nodig hebt om een betrouwbare indruk te krijgen.

Bovendien hebben de meeste verwerkingscentrales moeite met grof goud waardoor er veel goud tijdens de productie verloren dreigt te gaan. 

Zo’n verwerkingscentrale is een dure aangelegenheid waardoor er terechte vragen waren over de economische haalbaarheid ervan. 

Novo is zich daarvan bewust en test al een tijdje nieuwe sorteermachines van Toma uit. 

Met deze machines kan je het grof goud vooraf scheiden van het andere gesteente waardoor de verwerkingscentrale veel efficiënter wordt.

Novo publiceerde vorige week de resultaten van deze testen en het is duidelijk dat de economics van het project hierdoor heel erg interessant worden.

Bob Moriarty, die behoorlijk wat ervaring heeft met dit type mijnen, ging aan het rekenen en kwam met de vaststelling dat één kubieke meter materiaal $41,84 aan goud oplevert op deze manier. 

Hoeveel kost het om één kubieke meter materiaal te verwerken? Navraag bij diverse mijnen levert een kostprijs tussen de $10,7 en de $20 op.

Zo komen we dus ergens…

We hebben het hier dus over operationele winstmarge van 50% tot 75%. 

Dit zijn de resultaten van Egina, waar de grades laag zijn maar het goud zich aan de oppervlakte tussen de kiezel bevindt. Dit maakt het makkelijker om te produceren.

Ok, en hoeveel goud is er mogelijk te vinden in Egina?

Volgens Bob Moriarty mag je rekenen op 36.000 ounces per vierkante kilometer en dit over een gebied van 1.000 vierkante kilometer. 

Voor de snelle rekenaars: dat zijn 36 miljoen ounces goud die met een marge van 50% tot 75% uit de grond kunnen komen. 

36 mio ounces  x $600 winst per ounce = $21,6 miljard. 
Market cap Novo = $250 miljoen

Moriarty blijft dan ook een ongekende optimist en laat zich verleiden tot de uitspraak dat de aandelen 10 tot 100 keer hoger kunnen dan de huidige koers. 

“Het is een behoorlijk buitensporige uitspraak die ik nooit eerder deed over een aandeel”, voegt hij er nog aan toe. 

Voor mij in ieder geval weer reden genoeg om mijn positie verder uit te breiden. Nog maar eens. (mijn gemiddelde aankoopprijs bedraagt nu 3,37 CAD)

Kansen zoals deze komen niet zo heel vaak voorbij. Als je er ééntje ziet passeren, moet je handelen en dat is precies wat ik hier doe. 

Eindspel
 

Voorzichtig

Ik heb in de voorbije weken en maanden herhaaldelijk benadrukt om cash op te bouwen en voorzichtig te zijn op de beurs.

15 oktober schreef ik:

“Hoe je het ook draait of keert, de tijd van lage volatiliteit lijkt achter ons te liggen. Verwacht je maar aan een stuk meer turbulentie.

Ik voel me in deze omgeving comfortabel met mijn positie in de edelmetalen, al kies ik ervoor om privé ook wat meer cash aan te houden.

Diverse markten zijn aan het keren en ik wil even afwachten welke richting het opgaat.”

Nauwelijks negen dagen later herhaalde ik deze waarschuwing:

“Er zijn een aantal zaken aan het schuiven, dat valt niet te ontkennen.

En er is ook nog de onzekere factor van de algo’s. Daarvan hebben we tot op heden alleen nog maar de upside gezien.

Wat mogen we daarvan verwachten in turbulentere tijden?

Het zou me niks verbazen als we hier vroeg of laat wat zotte dingen gaan zien.

Ik kan dus alleen maar blijven benadrukken om voorzichtigte zijn en te zorgen dat je voldoende bescherming in je portefeuille steekt.”

Niet veel later stuurde ik je zelfs een gedetailleerde e-mail met het advies om short te gaan(advies dat ik helaas zelf niet opgevolgd heb…)

Wie mijn waarschuwingen ter harte heeft genomen, zit met massa’s cash en edelmetaal aan de zijlijn toe te kijken. 

Dat is in ieder geval de benadering die ik voor mijn privé-portefeuille koos en ik verloor in de voorbije weken geen euro. 

Niet dat daarom alles in mijn portefeuille het even goed deed. 

Mijn uraniumaandelen gingen bijvoorbeeld gezwind lager. “Tax-loss selling”, vermoed ik. 

De goudmijnen waren dan weer in betere doen en lijken zich helemaal te ontkoppelen van de beurs. 

Voorlopig gaat de aandacht van beleggers vooral naar de grotere spelers, maar ik verwacht dat de juniors snel aanklampen. 
Het is al goed om te zien dat de goudmijnen hoger gaan terwijl de rest in mekaar dondert. 

Goud lijkt zijn rol als crisisbelegging uit te spelen en bewijst voorlopig dat 2008 op dit vlak een grote uitzondering bleek.

“So far, so good” zou ik zeggen. 

Ik heb mijn portefeuille opgebouwd om een crisis het hoofd te bieden en voorlopig lijkt het in ieder geval te werken. 

Tenslotte wil ik nog even je aandacht richten op een interview met Stanley Druckenmiller eerder deze week. 

Druckenmiller merkt op dat de cyclische aandelen 25% tot 40% beneden de highs noteren en aangeven dat er een recessie zit aan te komen.

Ook de kredietmarkten geven al een tijdje dit signaal. 

De liquiditeiten drogen behoorlijk snel op. “Tijd om voorzichtig te zijn”, voegt hij eraan toe. 

Druckenmiller geeft ook mee dat hij het gewoonlijk een stuk beter doet tijdens een berenmarkt. Hier verdient hij zijn pluimen als hedge fund manager. 

Opmerkelijk genoeg niet door aandelen te shorten, maar wel met long posities in staatspapier. 

Eindspel
 

Sprottgoedkoop

Als Eric Sprott investeert in een bedrijf is dat voor mij vaak een reden om eens te analyseren of het ook voor mijn portefeuille een interessante koop is.

Sprott staat zo’n beetje bekend als de “Warren Buffett” van de mijnsector.

Zo bekeken is het natuurlijk een enorme “vote of confidence” wanneer Sprott investeert in een bedrijf waar ik zelf reeds in zat.

(Ik had eerder reeds via Twitter laten weten dat ik 1.189.000 stuks had gekocht via de beurs, goed voor 2,7% van de uitstaande aandelen)

Vandaag raakte namelijk bekend dat Sprott 9,98 miljoen aandelen Gatling Exploration (ticker GTR) kocht tijdens de recente private placement.

Via deze investering verwerft hij in één klap bijna 30% van de uitstaande aandelen!

Gatling heeft nu om en bij de $10 miljoen cash op de rekening staan en dat komt overéén met $0,23 per aandeel.

De huidige koers ligt daar niet zo heel veel boven waardoor het aandeel spotgoedkoop blijft noteren. (Volgens sommigen het goedkoopste aandeel op de beurs)

Als we de cash aftrekken van de marktwaarde, betaal je minder dan $5 miljoen voor een bedrijf met 1 miljoen ounces in de grond.

Bij Gatling draait het allemaal rond Larder Lake.

Larder Lake werd in 2012 door Gold Fields gewaardeerd op $67 miljoen. Als we deze waardering doortrekken naar Gatling komen we aan $1,75 per aandeel.

Die waarde ligt vijf keer hoger dan de huidige koers en dit is wellicht ook de reden waarom Sprott de aandelen oppikte.

Meer info over Larder vind je terug in deze Live Video Update of in deze uitstekende blogpost van The Hedgeless Horseman
 

De anti-establishment belegging

Ik krijg links en rechts (vooral links eigenlijk) wel eens de reactie dat ik mijn politieke overwegingen best voor mezelf hou.

Maar jongens toch … kan je nu deftig beleggen zonder rekening te houden met de politiek?

Politici bepalen alles en trekken jaarlijks de helft van de economie naar zich toe.

Denk je dan echt dat je je centen kan beleggen zonder die mannen een beetje in het oog te houden?

De aandelenkoersen worden bepaald door het sentiment onder beleggers.

Een aandeel is waard wat de zot ervoor geeft. Zo is het toch?

Wel, als ik dan zie dat de bevolking marcheert door de straten van Parijs, dan zegt me dat iets over het sentiment.

Het vertrouwen van de bevolking neemt af.

Je gelooft dan toch niet dat die mensen even later hun spaarcenten in aandelen gaan duwen?

Dit is allemaal één en hetzelfde.

Twee jaar geleden schreef ik bijvoorbeeld:

“De anti-establishment beweging won serieus aan impact en heeft voor enkele verrassingen van formaat gezorgd.

Wie had er aan het begin van het jaar een Brexit en een overwinning van Trump durven voorspellen?

Maar het is gebeurd en als signaal kan het tellen. (al slapen sommigen gewoon door)

Ik verwacht overigens dat deze beweging verder opmars zal maken en er verder aan de boom wordt geschud.”

Dit is dus de reden waarom ik zweer bij edelmetalen en cash momenteel.

Als je edelmetaal koopt, koop je een activa die zich buiten het systeem zet.

Het is een anti-establishment belegging als het ware.

Een manier om te zeggen: ik hou het hier voor even bekeken jongens. In dit circus draai ik niet meer mee.

Eindspel
 

De limieten zijn bereikt

De volgende crisis moet nog beginnen en de sociale onrust steekt al de kop op.

Journalisten menen dat Gele Hesjes enkel protesteren tegen de hogere brandstofprijzen, maar dat is niet meer dan de symbolische druppel.

Deze mensen zijn het beu om uitgeperst te worden als citroenen. De emmer met belastingen loopt over.

De overheid is zo gulzig dat tweeverdieners nog amper rond kunnen komen.

Hoe ironisch is het dat werkende mensen de benzine niet meer kunnen betalen om naar hun werk te gaan?

Tegelijkertijd zien ze wel dat politici hun handtekening zetten onder het Marrakech-akkoord waardoor ze straks ook nog ééns mogen opdraaien voor een nieuwe lading aan gelukzoekers.

Er is geen geld meer voor de eigen bevolking, maar wel om de rest van de wereld hier een toekomst te geven.

De politieke elite heeft totaal geen voeling meer met hetgeen er leeft bij de burgers en lijkt enkel nog met de eigen carrière bezig.

Het eindspel is nu ingezet.

De bevolking kan niet langer de belastingen opbrengen om het grote overheidsapparaat draaiende te houden.

De limieten zijn bereikt.

Koppel dit aan een torenhoge schuldenlast en een vergrijzende bevolking, en je beseft meteen dat het heel erg moeilijk zal worden om dit nog recht te trekken.

Besparen lijkt de enige mogelijkheid, maar dan schiet je als overheid opnieuw te kort waardoor het protest alleen maar zal toenemen.

Politici hebben decennialang onhaalbare beloftes gedaan en de “welvaartsmaatschappij” gefinancierd met schulden.

Die droom spat nu uit mekaar en dat zal bijzonder pijnlijk worden.

De sociale onrust die uitbreekt, is een belangrijk signaal. Beleggers lijken dat alvast begrepen te hebben.

Diverse beurzen noteren 20% beneden de topkoersen en daarmee komt er een einde aan de langste stierenmarkt uit de geschiedenis.

Mijn idee is dat de volgende crisis erger zal worden dan 2008.

De wereld zit immers nog dieper in de schulden en centrale banken hebben hun munitie al grotendeels verschoten.

Als belegger gaat veiligheid nu voor alles.

Ik adviseer al een tijdje om aandelenposities af te bouwen tot een minimum.

Mijn portefeuille bestaat uit edelmetaal, cash en mijnaandelen.

Het is trouwens opmerkelijk dat de goudmijnen deze week enorm sterk presteerden. GDX, de ETF van de goudmijnen, ging bijna 6% hoger.

Maar het fundament van een crisisportefeuille moet eerst en vooral bestaan uit edelmetaal (ik bezit goud, zilver, platina en rhodium) en cash.

Voor nieuwe aankopen, kijk ik vooral naar zilver dat onwaarschijnlijk goedkoop blijft en gereed staat om uit te breken.

Eindspel


 

Een zeldzame bull-market

Uranium zit in een bull-market.

De koers ging méér dan 60% hoger: van $18 per pond naar $29.

Je verwacht nu dat beleggers in uraniummijnen slapend rijk worden?

We weten immers hoe de hefbomen werken in de grondstoffensector.

Maar niks daarvan!

URA, de uranium-ETF, noteert zeer dicht tegen de absolute lows.

OK, nu kan je zeggen dat URA geen geweldige ETF meer is en qua samenstelling is veranderd, maar het zegt toch iets.

Ik zie bijvoorbeeld ook diverse individuele mijnaandelen die het niet al te best doen en tegen de lows aanleunen.

Fission Uranium, Uranium Energy en Goviex om er maar een paar op te noemen.

Als we kijken naar de sectorgenoten die het wél goed doen, merken we dat het vaak gaat om bedrijven die ook actief zijn in vanadium (Energy Fuels bijvoorbeeld)

Beleggers duwen deze aandelen hoger omwille van de stijgende vanadiumprijzen maar dit kan straks ook in de andere richting werken. Ik mijd deze plays om deze reden.

Ik denk dat er een mooie kans ontstaat in de uraniumsector.

De fundamentals zijn een heel stuk verbeterd, de uraniumprijs kruipt hoger en de bedrijven die hier het meest van profiteren zijn te koop tegen bodemprijzen.

Het is een anomalie.

Als uranium goed blijft presteren, en ik heb geen enkele reden om daaraan te twijfelen, verwacht ik dat de uraniummijnen uit het verdomhoekje komen.

Beleggers laten de sector nog even links liggen omdat een uraniumprijs van $29 te laag blijft om het winstgevend uit de grond te halen.

Bovendien worden de aandelen meegetrokken met het negatieve sentiment op de beurs.

Onterecht, en wat mij betreft van korte duur.

Zelfs als de wereldeconomie morgen in mekaar klapt, zie ik de vraag naar elektriciteit (en dus uranium) niet zomaar verminderen.

Eindspel

 

Italië staat er straks alleen voor

Ik had het eerder over de wankele financiële toestand van de VS waar men zelfs in hoogconjunctuur een tekort van $1.000 miljard laat zien.

De schulden blijven er maar oplopen en de afhankelijk van de centrale bank om de schuldenmarkt in bedwang te houden, blijft erg groot.

In Europa is het al niet veel beter.

Slechtste leerling in de klas is momenteel Italië.

Het land kampt reeds met een enorme schuldenlast (meer dan 130% van het BNP!) en toont weinig bereid om te besparen.

Het land haalt de schouders op voor de eis van Europa om wat meer begrotingsdiscipline te tonen.

Groot verschil met de VS, is dat Italië zelf geen geld kan drukken. Enkel de ECB kan dat.

En die ECB zal waarschijnlijk in de komende weken aankondigen dat het opkoopprogramma van Europees staatspapier stapt.

Italië staat er dan helemaal alleen voor. Het land moet volgend jaar 250 miljard euro uit de markt halen en daar lijkt in de huidige omstandigheden geen beginnen aan.

Kortom, ook in Europa merken we dat de markten meteen in de problemen komen van zodra de centrale bank stopt met geld printen.

De financiële markten zijn verslaafd aan de toevloed van verse liquiditeiten en kunnen eigenlijk niet meer zonder.

Het is een vaststelling waar we gewoon niet omheen kunnen.

Eindspel

 

Moment van de waarheid nadert

De Amerikaanse economie draait op volle toeren, de werkloosheid is de laagste van de voorbije 50 jaar en tot voor kort zetten ook de aandelenbeurzen record na record neer.

En ondanks deze uitzonderlijke economie kijkt de VS wel aan tegen een begrotingstekort van bijna $1.000 miljard.

De schulden blijven maar oplopen en de bijhorende rentelasten nemen een steeds grotere hap uit het overheidsbudget.

Als men zelfs dit soort tekorten kent op een moment dat de economie in goede doen is, dan kan je je voorstellen wat er gebeurt van zodra we weer in een recessie sukkelen.

Op zo’n moment zullen de tekorten compleet ontsporen en kan de centrale bank dus niets anders doen dan geld printen om de overheid drijvende te houden.

Het toneeltje dat de Federal Reserve momenteel opvoert, is er in ieder geval ééntje van korte duur.

De beurzen zakken tien procent en er gaan al stemmen op om de fameuze exit-strategie maar even “on hold” te zetten.

We weten allemaal dat de FED vroeg of laat gedwongen zal worden om de voet van het rempedaal te halen.

De algemene verwachting is dat de centrale bank in december de rente opnieuw zou optrekken, maar hier en daar beginnen de twijfels toch te komen.

Van zodra de FED van richting verandert, zal voor iedereen duidelijk zijn dat er geen exit-strategie is en dat de geldpersen op volle toeren moeten blijven draaien.

Dat is het moment waarop de goudprijs écht gelanceerd wordt en de bull-market in alle hevigheid losbarst.

Een moment dat steeds dichter komt.

Eindspel